Grens aangepast om orde beter te handhaven

Voor de politie uit beide landen was het lastig om de orde te handhaven. Op 1 januari 2018 is de grens rechtgetrokken en zijn stukjes land formeel uitgewisseld. Een traject van meer dan 50 jaar. Met een bloemrijke geschiedenis.

Monique van Spijker, beleidsadviseur van gouverneur Bovens, was vanaf het begin bij het traject betrokken. “In 1961 hebben België en Nederland bij verdrag bepaald dat de Maas zou worden rechtgetrokken. In de jaren ‘70 zijn de werkzaamheden afgerond. Daarna bleken twee stukjes België in Nederland te liggen en een stukje Nederland in België. Het grootste gedeelte, het Belgische schiereiland, werd een ‘probleemkind’. De Belgische politie kon er, om handhavend op te kunnen treden, alleen via Nederlands grondgebied komen.”

Overlast

Van Spijker: “De moeilijke bereikbaarheid betekende uiteindelijk dat er maar sporadisch werd gehandhaafd in de betreffende gebieden. Dit had regelmatig grote overlast tot gevolg: luidruchtige feestjes, drugshandel, stroperij en illegaal kamperen. Er waren ook ludieke acties, zoals het jaarlijks uitroepen van de ‘republiek Snoravia’ door de Antwerpse snorrenclub. Het gebied valt onder Natura 2000-wetgeving, wat onder meer wil zeggen dat er geen hout gekapt of vuur gestookt mag worden.

De ‘bezoekers’ van het gebied deden dat dus wel. De overlast was voor de burgemeester van de gemeente Eijsden-Margraten reden om met steun van de betreffende gouverneurs aan de minister van Buitenlandse Zaken nogmaals te vragen om een oplossing te vinden.”

Politietaken

De lugubere vondst van een lijk in 2011 op het schiereiland L’Ilal gaf op pijnlijke wijze de bizarre situatie weer. Patrick Spronken van de Nationale Politie: “Het lijk lag op Belgisch grondgebied. Daar moesten onze Belgische collega’s met veel moeite bij zien te komen. Wij hebben hen toen met onze politieboot moeten assisteren. Naar aanleiding daarvan heb ook ik het voorstel van deze grenscorrectie aangekaart. Nationale en internationale samenwerking is voor de Nationale Politie van cruciaal belang. Vooral door onze geografische ligging is het niet altijd eenvoudig om te handhaven en zijn onze bevoegdheden niet altijd toereikend, met name op Belgisch grondgebied.”

Formeel traject

Het Kadaster was nauw betrokken bij de omvangrijke formele aanpassing, meting van de nieuwe grens en afstemming met de vele partijen. De afspraken met onze Belgische collega’s werden vastgelegd in een Memorandum van Overeenstemming en een Tractaat. Dit werd op 28 november 2016 officieel ondertekend door de beide koningen. Beide parlementen gingen daarna akkoord met de grondruil.

Kadasterbestuurder Frank Tierolff: “Wij hebben binnen de kaders van de verdragen, die daarvoor gelden binnen beide landen, in een constructieve en zorgvuldige samenwerking een voorstel gemaakt voor een grensaanpassing. En ik denk dat die manier van samenwerken vrij uniek is in deze tijd in de wereld.” En zo is ons land op 1 januari 2018 ook ruim 34 hectare groter geworden. Zonder wapengekletter.

Terzake

Dit artikel verscheen in het Kadastermagazine Terzake van februari 2018. U vindt deze Terzake op de pagina brochures en publicaties.

Bekijk het filmpje over de grensaanpassing op YouTube