Hoe gaan we onze ambities realiseren?

We verrichten veel en uiteenlopende werkzaamheden. Sommige daarvan zijn vooral gericht op het bieden van continuïteit in de dienstverlening. Andere activiteiten zijn meer gericht op ontwikkelopgaven en zijn daardoor meer verbonden met onze ambities. 

Met de hieronder genoemde elf projecten en programma’s werken we aan de realisatie van onze ambities.

Ons gehele meerjarenbeleidsplan vindt u hier. 

Projecten en programma's

Streven naar een positiever stelsel

Nederland heeft één van de beste landregistraties ter wereld. Niet voor niets adviseren we andere landen over het opzetten of verbeteren van hun landregistraties. Toch kent ons systeem enkele beperkingen. Zo zijn er vormen van eigendomsverkrijging (bijvoorbeeld vererving) die niet, of niet direct, in de openbare registers en de kadastrale registratie zichtbaar worden. Hierdoor komt de juridische werkelijkheid niet in alle gevallen overeen met de gegevens in de kadastrale registratie. Nederland kent een zogeheten negatief stelsel van registergoederenrecht.

Op lange termijn streven we naar een positieve registratie waarin de geregistreerde rechten gegarandeerd zijn. Een langdurig proces waar uiteindelijk ook een wetswijziging voor nodig is. In de komende jaren zetten we stappen op weg naar een positiever stelsel. De rechten zijn nog niet gegarandeerd, maar wel van zo’n kwaliteit dat de gebruikers er vrijwel blindelings op kunnen vertrouwen. Dat proces noemen we positivering.

Terug naar boven

1-op-1 kaart

Dit onderwerp is nauw verbonden aan het programma positivering. Vrijwel elke kadastrale grens heeft een afbeelding op de kaart en daarnaast exacte meetgetallen waarmee de grens in het terrein uitgezet kan worden. Voor de klant is deze tweevoudige vastlegging van de grenzen vaak verwarrend. In het kader van positivering willen we terug naar een enkelvoudige vastlegging, die beide doelen kan dienen. In vaktaal spreken we hier over ‘de kadastrale kaart 1:1’. In eerste instantie gaan we dit alleen realiseren voor nieuw in te winnen kadastrale grenzen.

Voor de oppervlakten van kadastrale percelen geldt iets vergelijkbaars. De klant willen we een eenduidige en heldere oppervlaktegetallen kunnen bieden. Ook voor dit onderwerp beginnen we met nieuwgevormde percelen.

Terug naar boven

3D kadastrale registratie

Appartementsrechten en gestapelde rechten (bijvoorbeeld opstalrechten) nemen in aantal en complexiteit toe. Om deze rechten goed en duidelijk vast te leggen kan 3D-presentatie worden ingezet. Wij bieden de mogelijkheid om aanvullend op de reguliere inschrijving een ruimtelijke beschrijving van een 3D-eigendomssituatie in te schrijven.

Begin 2016 is voor het nieuwe station in Delft voor het eerst van deze mogelijkheid gebruik gemaakt.

Terug naar boven

Uitbreiding registraties

Wij onderzoeken het nut, de noodzaak en de mogelijkheden van nieuwe of aanvullende registraties. Dit naar aanleiding van maatschappelijke en publieke vraagstukken en klantvragen. Enkele voorbeelden:

  • Al enkele jaren studeren de politiek, overheid, wetenschap en belangengroepen op een eventuele herziening van het pachtstelsel voor agrarische grond. Hoe diverser de pachtvormen worden, hoe meer behoefte er is aan inzicht in de pachtsituatie van gronden. Een centrale pachtregistratie zou hier een uitkomst bieden.
  • Ook onderzoeken we het opzetten van een register van grootzakelijke vastgoedtransacties, als afgeleide van de kadastrale registratie. Dit onderzoek wordt uitgevoerd op verzoek van enkele publieke partijen die een taak hebben in het opsporen van vastgoedfraude.
  • Samen met Geonovum hebben we geconstateerd dat er behoefte is aan een informatievoorziening over leegstand van vastgoed. Leegstand is in toenemende mate een financieel, ruimtelijk en maatschappelijk probleem, maar de belanghebbende overheden en vastgoedpartijen hebben weinig inzicht in de status van de leegstand.

Terug naar boven

Kwaliteitsgarantie en keurmerk

Steeds meer processen die wij uitvoeren, zijn onderdeel van grotere ketenprocessen. Voor de eindgebruikers is niet zozeer de kwaliteit van de afzonderlijke schakels in de keten interessant, maar de kwaliteit van het eindproduct.

Wij zien voor onszelf een taak om te waken over de kwaliteit van de brongegevens en de processtappen in de ketens. Voor het inschrijven van stukken en het beheren van de openbare registers behoort dit tot de taak van de bewaarder. Voor de basisregistraties kadaster en topografie is dit onderdeel van onze verantwoordelijkheid als bronhouder en informatieleverancier. De minister van IenM heeft ons opdracht gegeven om de kwaliteitscontrole van de landelijke voorzieningen BAG en beeldmateriaal op ons te nemen. In het verlengde hiervan kunnen en willen we deze rol ook voor andere publieke geo-processen en –bestanden op ons nemen.

Terug naar boven

Omgevingswet

De nieuwe Omgevingswet brengt in totaal 26 wetten en een uitgebreid en complex stelsel van uitvoeringsregelingen op het gebied van ruimtelijke ordening, ruimtelijk gebruik, bouwen, wonen en milieu samen. Het digitale stelsel ter ondersteuning van de nieuwe Omgevingswetprocessen is een belangrijk onderdeel van de wetgeving. Het Kadaster, Rijkswaterstaat en RIVM zijn strategische partners bij de ontwikkeling en het toekomstige beheer van dit stelsel. Bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet, naar verwachting in 2019, dus halverwege deze MBP-periode, moet de eerste fase van het digitale stelsel operationeel zijn.

Opdrachten die het Kadaster uitvoert voor de Omgevingswet:

  • Registratie voor Omgevingsdocumenten
  • Opzetten van Huis Ruimte
  • Opzetten van Huis Bouw
  • Opbouw van de stelselcatalogus
  • Borgen van de standaarden

Terug naar boven

Knooppunt geo-informatie

Wij hebben een rol in het beheer van de meeste basisregistraties met een geo-component. Aan de ene kant als bronhouder, aan de andere kant als beheerder van de landelijke voorziening. Daarnaast beheren we publieke voorzieningen zoals PDOK en de landelijke voorziening luchtfoto’s. Als grote databeheerder zijn we in staat om efficiënt te werken, synergie te bereiken en innovaties te onderzoeken en te implementeren. En daarmee dragen we bij aan de realisatie van het knooppunt Geo-informatie. Open data, linked data en big data zijn ontwikkelingen waarop het Kadaster inspeelt met het oog op een optimale publieke dienstverlening. 

Terug naar boven

Digitale dienstverlening

Zelfwerkzaamheid is een maatschappelijke thema. Wij helpen onze klant om zelf aan het roer te staan. De klant vindt bij ons wat hij verwacht op het moment dat hij dat zelf wenst. Wij ontwikkelen ons van een organisatie die informatie levert naar een organisatie die behoeften invult op het moment dat de afnemer dat wenst en in de gewenste samenstelling.

Ook spelen er diverse ontwikkelingen in de overheidsdienstverlening, zoals Digitaal 2017, vernieuwing van toegangsbeheer (van DigiD en e-herkenning naar E-ID) en open data. Wij blijven ons verder ontwikkelen om klaar te zijn voor verdere digitale dienstverlening. In de komende periode worden Mijn Kadaster en Kadaster-Online technisch en functioneel vernieuwd. Zo worden onze producten en diensten beter vindbaar.

Terug naar boven

Kennispartner

Met onze adviesdiensten helpen we met name andere overheden hun taken doelmatig en efficiënt uit te voeren. Dat kan doordat we inzichtelijk maken hoe ruimtelijke informatie feitelijke onderbouwing geeft en houvast biedt bij de uitvoering van beleid.

Onze adviesdiensten beslaan alle beleidsterreinen waar ruimtelijke vraagstukken spelen. Het gaat daarbij niet alleen om de vastgoedsector en de ruimtelijke ordening. Ook de energietransitie, de decentralisaties in de zorg, de klimaatverandering, het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer en de Groningse aardbevingsproblematiek zijn thema’s waar wij bij adviseren.

Bij al onze adviesdiensten is het uitgangspunt dat we zoveel mogelijk samenwerking zoeken met bedrijven en kennisinstellingen. Wij brengen Kadaster-kennis in en opereren binnen de randvoorwaarden van Markt en Overheid.

Terug naar boven

Stedelijke herverkaveling

Onze kennis en ervaring op het gebied van herverkaveling in het landelijk gebied blijkt ook uitstekend toepasbaar in het stedelijk gebied. Vanuit een onpartijdige positie zetten we onze expertise en hulpmiddelen in bij de herstructurering van stedelijke gebied. Dit doen we door gemeenten en eigenaren bij te staan als adviseur bij de uitvoering van stedelijke herverkaveling. Na enkele geslaagde pilotprojecten bespeuren we inmiddels een autonome vraag naar stedelijke herverkaveling. Diverse gemeenten en provincies hebben stedelijke herverkaveling onderdeel gemaakt van hun standaard aanpak in stedelijk gebied. Het aantal projecten waarbij het Kadaster betrokken wordt, zal hierdoor naar verwachting in de komende jaren toenemen.

Door de ervaringen in de pilotprojecten heeft de minister van IenM het initiatief genomen voor een wettelijke regeling voor stedelijke herverkaveling. Deze wettelijke regeling wordt naar verwachting nog in 2016 aangenomen door de Tweede Kamer. Het is een aanvullingswet op de Omgevingswet en hij zal dan ook tegelijkertijd met de Omgevingswet in werking treden.

Terug naar boven

Internationaal

Feit is dat in 70% van de wereld geen goede registratie van landrechten bestaat. In het huidige tempo duurt het nog honderden jaren om dit percentage op nul te krijgen. Met de ‘fit for purpose land administration’-aanpak, die wij met enkele internationale partners hebben ontwikkeld, is het mogelijk om binnen een generatie overal ter wereld een landadministratie op te zetten. Na een succesvolle proefimplementatie in een deel van Colombia, wordt in de komende periode in meer gebieden landadministratie volgens deze aanpak opgezet.

Naast deze adviesprojecten voert het Kadaster internationale activiteiten uit op het vlak van voorlichting, onderwijs en onderzoek. Naast het ontvangen van delegaties voor studiebezoeken, doen we ook aan kennisuitwisseling door bijdragen te leveren aan internationale congressen, symposia en publicaties.

Kadastrale functie op Bonaire, Sint Eustatius en Saba

Bonaire, Sint Eustatius en Saba zijn per 10 oktober 2010 onderdeel geworden van Nederland. Naar aanleiding daarvan heeft de minister van IenM in 2013 besloten de kadasters in Caribisch Nederland onderdeel te laten worden van het Kadaster. Het ministerie van IenM bereidt de hiervoor benodigde wetgeving voor, die naar verwachting in 2018 in werking treedt. De Raad van Bestuur van het Kadaster wordt vanaf dan formeel verantwoordelijk. Intussen pakken we, in samenwerking met de eilandsbesturen en de kadasters op de eilanden, de functionele transitie op. 

Terug naar boven